Historie onder je voeten op begraafplaats Groenesteeg

H

et is nou niet bepaald het vrolijkste onderwerp om over te schrijven: een begraafplaats. Maar als je eenmaal langs de ijzeren hekken bent gelopen en begraafplaats Groenesteeg betreedt, daalt de serene stilte over je heen.

Leidse geschiedenis op 6300m²

Grafnummers die tot de 526 reiken. Ik ben onder de indruk van de flinke lijst. De plattegrond van de begraafplaats is niet te missen: je vindt ‘m direct nadat je de ijzeren toegangshekken bent gepasseerd. Met de QR-code op het bord kom je terecht op de informatieve website van de begraafplaats. Ik trakteer mezelf op een geschiedenislesje.

Grafstenen Leiden

De historische begraafplaats is in 1813 opgericht en bestaat daarmee al ruim 200 jaar. Sinds 1975 wordt er op de begraafplaats niet meer begraven, waardoor de plek 17 jaar (1975-1992) gesloten is geweest. De in verval geraakte begraafplaats ging veel burgers aan het hart en ze stapte op de eigenaar van de begraafplaats af: de gemeente Leiden. Leiden was bereid om de plek in ere te herstellen als de burgers zouden helpen met de instandhouding van de begraafplaats. Zo werd in 1992 de Stichting historische begraafplaats Groenesteeg opgericht. Na de restauratie opende in 1995 de begraafplaats als stadspark opnieuw haar deuren voor het publiek. Je kunt hier nu dagelijks tussen 9 en 5 wandelen, op een bankje van de natuur genieten, fotograferen, schilderen en natuurlijk de graven bekijken.

Laatste rustplaats van 19e-eeuwse BN’ers

Op deze begraafplaats hebben veel bekende mensen hun laatste rustplaats gekregen. Als Nederlands taalkundige valt mijn oog direct op de naam Matthijs Siegenbeek, hoogleraar Nederlandse Taal aan wie we de beginselen van de officiële schrijfwijze te danken hebben, zoals de lange ij in ‘ijdel’. Ook de spellingshervormers Matthias de Vries en L.A. te Winkel die het Woordenboek der Nederlandsche Taal ontwikkelden, liggen op Groenesteeg begraven.

Naast veel taalkundigen stuit ik ook op Salomon van der Pauw. Een leuk weetje: deze Leidse stadsarchitect is de heuse ontwerper van begraafplaats Groenesteeg. Deze rustgevende plek hebben we dus zeker aan hem te danken.

Op de lijst vind ik ook veel fabrikanten terug. Niet zo gek, aangezien de industriële revolutie in Nederland in de 19e eeuw op zijn hoogtepunt was, met als bekendste voorbeeld in Leiden natuurlijk de Meelfabriek die in 1884 werd gesticht.

Ondanks de boeiende lijst met namen zal de bekendste Nederlander op deze begraafplaats toch wel Anna Cornelia van Gogh-Carbentus zijn, oftewel de moeder van Vincent van Gogh. Ook bij haar kleine grafsteen neem ik een kijkje.

Een viervoetige poortwachter

Terwijl ik stilsta bij een van de graven, schurkt er iets tegen mijn benen aan. Een krachtige miauw en twee groengele ogen kijken me aan. De kat (of poes, dat heb ik niet nader onderzocht) lijkt hier kind aan huis te zijn. Hij drentelt me overal achterna, sluipt af en toe weg om wat ganzen op te jagen waarna hij zich triomfantelijk weer bij mijn wandeling aansluit. Het voelt vertrouwd om deze viervoetige poortwachter hier rond te zien lopen. De graven zijn in goede pootjes.

Vriendelijke rode reus

De mascotte van begraafplaats Groenesteeg moet wel de beuk zijn. Met een stamomtrek van 650 centimeter is deze flinkerd de dikste rode beuk van de provincie Zuid-Holland. Hij wordt geschat op een respectabele leeftijd van 200 jaar. Het meest imponerende vind ik de vertakkingen die al op 2 meter hoogte beginnen, waardoor de boom er bijna clownesk uitziet. Absoluut de waard om eens goed op de kiek te zetten.

Showing 4 comments
  • Frank
    Beantwoorden

    Sowieso die met die grote boom erop!

    • Frances
      Beantwoorden

      Dankjewel! Die foto is bij meer mensen favoriet 😀

  • Cootje
    Beantwoorden

    MOOI Fran!
    Beetje stil van…

    • Frances
      Beantwoorden

      Dankjewel Cootje! <3

Leave a Comment

Start typing and press Enter to search

Het stadswapen van LeidenMerel in Leiden